Er zijn evenementen waar je naartoe gaat. En dan is er Dour. Elk jaar in juli verandert een deel van het Waalse platteland in iets dat moeilijk te beschrijven is zonder dat het klinkt alsof je te veel hebt gezien of te weinig hebt geslapen. Misschien wel allebei.
Wat Dour al meer dan 30 jaar doet, is meer dan alleen 150.000 mensen bij elkaar brengen rond een podium. Elk jaar ontstaat er tijdens het festival een tijdelijke gemeenschap. Een gemeenschap met eigen regels, ritmes en een mix van mensen die je in het echte leven niet vaak tegenkomt. Er zijn technofans en punkfans. Mensen die al op veel festivals zijn geweest en mensen die voor het eerst naar een festival gaan. Iedereen stond in dezelfde rij, op hetzelfde veld.
| Informatie | Details |
|---|---|
| Naam | Dour Festival |
| Type | Vijfdaags muziekfestival |
| Locatie | Dour, Wallonië, België |
| Eerste editie | 1988 |
| Aantal edities | 26+ |
| Bezoekers per editie | 140.000 – 228.000 |
| Aantal podia | 9 |
| Genres | Rock, hiphop, techno, drum-‘n-bass, reggae, indie, hardcore |
| Zelfbenoemde titel | European Alternative Music Event |
| Waarden | Inclusie, duurzaamheid, lokale verankering |
| Website | dourfestival.eu |
Het zou makkelijk zijn om dit romantischer voor te stellen dan het in werkelijkheid is, maar de waarheid is tegelijkertijd realistischer en interessanter. Er is geen reden voor somberheid, want het is perfect. Het werkt omdat de normale sociale orde even opzij wordt gezet. Niemand wil weten wat je voor werk doet. Je kantooradres doet er voor niemand toe. Het enige wat telt, is dat je weet welke tent je vanavond wilt zien. Wij vinden de camping het beste voorbeeld hiervan.
Meer dan duizend mensen gebruikten tenten, kampeerspullen en gedeelde verwachtingen om een soort minidorp op te bouwen dat vijf dagen standhield. Je kunt op vreemde plekken nieuwe mensen ontmoeten en vrienden worden. Mensen helpen elkaar, delen en praten dingen uit. Het is bijna zoals een gemeenschap zou moeten functioneren, zonder de problemen die voortkomen uit alledaagse belangen.

Daar zit geen toeval in. Dour heeft in de loop der jaren gekozen voor waarden die verder gaan dan alleen het boeken van grote namen. Deze woorden – inclusie, ecologie en lokale wortels – zijn niet zomaar woorden op een website; het zijn keuzes die tot uiting komen in de manier waarop het festival is opgezet. Handelaren uit de omgeving houden de toeleveringsketens kort. Een beleid van actieve inclusie om ervoor te zorgen dat iedereen erbij kan zijn. Samenwerken met lokale groepen. Deze kleine dingen veranderen, wanneer ze worden samengevoegd, wat een festival kan zijn.
Er is nog iets anders dat moeilijker uit te leggen is. Met negen podia en genres die normaal gesproken niet samen spelen, is het programma zeer divers. Dit betekent dat ook het publiek zeer divers zal zijn. En die groep mensen gedraagt zich op een manier die je misschien niet zou verwachten. Er is niet veel ‘stamgedrag’. Er zijn niet veel van die scheidslijnen tussen verschillende culturen die soms op andere plaatsen naar voren komen. Misschien omdat iedereen hier naar andermans muziek luistert, wat van hen vraagt dat ze bescheiden zijn.
Het is nog steeds niet duidelijk of festivals als Dour mensen iets leren over hoe ze met elkaar moeten omgaan als ze niet op het festival zijn. Het duurt maar vijf dagen. Zodra je hebt geparkeerd, ligt de echte wereld gewoon aan de andere kant van het parkeerterrein. Er blijft echter iets bij je hangen, en dat neem je mee naar huis. Dat dingen anders kunnen zijn. Dat mensen uit heel verschillende werelden gelukkig samen kunnen leven als de omstandigheden goed zijn.
In de striktste zin van het woord is Dour geen utopie. In het verleden waren er jaren met modderpoelen en chaos bij de uitgang, en het regent er veel. Maar het festival laat wel zien dat wanneer mensen samenkomen op een gemeenschappelijke plek met muziek, ze een soort tijdelijke samenleving vormen. Een die net lang genoeg duurt om je te laten geloven dat het mogelijk is, maar niet te lang.
