Net als veel andere stadsparken in Amsterdam heeft het Oosterpark doordeweeks grasvelden, vijvers, hardlopers, hondenbezitters en kinderen die rondhangen bij de speeltuin. Dat verandert echter op de laatste zaterdag van juni. Dan komen er tot wel 50.000 mensen naar het park voor het Amsterdam Roots Festival, dat zich uitstrekt over meerdere podia en een bazaar en een unieke eendaagse ervaring biedt met internationale muziek, gastronomie, dans en theater.
Het feit dat het festival gratis is, is een essentieel aspect, geen bijkomstigheid. Sterker nog, gratis toegang zorgt ervoor dat Roots Festival een divers publiek trekt dat betaalde evenementen zelden bereiken, omdat bezoekers geen financiële drempel hoeven te overwinnen. Mensen die toevallig door het park wandelen, lopen naast mensen die al een jaar naar dit moment uitkijken, gezinnen met kinderen en festivalgangers die speciaal voor de headliner zijn gekomen. Dit diverse publiek draagt bij aan de persoonlijkheid van het festival.
De meest voor de hand liggende reden om te komen is de muziek, maar het genreoverzicht van het programma laat al zien dat dit geen standaard festivalgeluid is. Hoewel ze verschillende fanbases hebben, zijn Latin jazz, fado, afrobeat, Bollywood, traditionele folk en wereldmuziek in het algemeen allemaal vertegenwoordigd op het Roots Festival. Dit leidt tot onverwachte ontdekkingen die minder vaak voorkomen op festivals met een meer uitgesproken muzikale identiteit. Vijftig meter verderop zou een Portugese fadist onopgemerkt kunnen blijven door iemand die naar de afrobeat-act kijkt. Of misschien ook niet. Beide zijn mogelijk.
Naast de muziek is de Roots Bazaar de populairste attractie van het festival. Een markt met buitenlands streetfood, drankjes en souvenirs – waar je de herkomst van elk gerecht vrijwel kunt afleiden uit de geur die uit de tent komt. Als je aankomt en niet weet waar je moet beginnen, dient de unieke geur van het park tijdens het festival als oriëntatiepunt.
Naast de podia en de bazaar zijn er ook spoken word-optredens, urban dance-wedstrijden, workshops en circusvoorstellingen. Deze onderdelen zijn allesbehalve opvulling in het programma: in werkelijkheid zou je midden op de middag zomaar een circusact op het gras kunnen tegenkomen die net zo goed is als de muzikale optredens, omdat Roots Festival zich bewust interdisciplinair presenteert.
Dankzij de diversiteit van de buurt en de gunstige ligging van het Oosterpark heeft het festival een vaste plek in de Amsterdam-Oost kalender en trekt het bezoekers van zowel binnen als buiten de stad. Het valt nog te bezien of die verhouding in de komende jaren zal veranderen naarmate het festival meer bekendheid krijgt buiten de regio. Voorlopig is Roots Festival erin geslaagd iets moeilijks te bereiken: uitbreiden zonder de banden met de buurt te verliezen.
